Period nakon operacije dojke donosi brojne fizičke, ali i praktične promene. U zavisnosti od vrste zahvata, oporavak može izgledati različito, a svaka žena treba da prati individualne preporuke svog hirurga i medicinskog tima. Nakon mastektomije ili drugog zahvata na dojci mogu se koristiti različita pomagala i specijalizovani proizvodi, među kojima su grudne
proteze, postoperativni grudnjaci i medicinski kupaći kostimi namenjeni ženama nakon operacije dojke.
Grudna proteza može nadoknaditi oblik cele ili dela odstranjene dojke, dok specijalni grudnjaci i kupaći kostimi mogu imati džepove koji protezu drže na odgovarajućem mestu. Postoje čak i posebne proteze namenjene plivanju.
Prvi period nakon operacije
Neposredno nakon operacije najvažnije je da rana pravilno zarasta i da se poštuju preporuke hirurga.
U početku područje grudnog koša može biti osetljivo, a mogu postojati otok, osećaj zatezanja i smanjena pokretljivost ruke i ramena. Zbog toga nije trenutak za samostalno eksperimentisanje sa čvrstim grudnjacima ili drugim proizvodima koji pritiskaju operisano područje.
U prvim nedeljama mnogim ženama više odgovara mekan grudnjak bez žice. Tačan izbor ipak zavisi od vrste operacije, pa savet treba dobiti od hirurga ili medicinske sestre.
Grudne proteze nakon mastektomije
Nakon odstranjivanja dojke može se koristiti grudna proteza, odnosno veštački oblik dojke koji pomaže u postizanju simetrije tela ispod odeće.
U periodu neposredno nakon operacije, dok rana i otok ne prođu, mogu se koristiti lagane privremene proteze. Nakon zarastanja moguće je odabrati trajnu protezu odgovarajuće veličine i oblika.
Postoje pune proteze za žene kojima je odstranjena cela dojka, ali i parcijalne proteze namenjene situacijama kada je odstranjen samo deo tkiva ili postoji izraženija asimetrija.
Važno je da proteza odgovara građi tela i da ne stvara neprijatan pritisak.
Specijalni grudnjaci za grudne proteze
Postoperativni i grudnjaci namenjeni ženama nakon mastektomije često imaju poseban džep u koji se postavlja proteza.
Time se smanjuje njeno pomeranje prilikom svakodnevnih aktivnosti i omogućava prirodniji izgled ispod odeće.
Dobar grudnjak ne bi trebalo da se useca u kožu, stvara pritisak na ožiljak ili ograničava pokretljivost.
Veličina dojki i oblik tela mogu se menjati tokom oporavka, pa je korisno ponovo proveriti veličinu grudnjaka nakon što prođu postoperativni otok i druge promene.
Medicinski kupaći kostimi nakon operacije dojke
Operacija dojke ne mora da znači odustajanje od plivanja ili boravka na plaži nakon što lekar odobri povratak tim aktivnostima.
Postoje medicinski kupaći kostimi za žene nakon mastektomije koji imaju diskretne džepove za postavljanje grudne proteze. Dizajnirani su tako da proteza ostane stabilna tokom kretanja i boravka u vodi.
Mogu se koristiti i posebne proteze za plivanje koje su namenjene kontaktu sa hlorisanom ili slanom vodom.
Na taj način žena može nastaviti sa plivanjem i drugim aktivnostima kada njen lekar proceni da je operativna rana dovoljno zarasla.
Vežbe i vraćanje pokretljivosti
Nakon operacije mogu se javiti ukočenost ramena i ograničeni pokreti ruke na operisanoj strani. Medicinski tim zato može preporučiti određene vežbe kojima se postepeno vraća pokretljivost.
Ne treba žuriti sa intenzivnim treningom ili podizanjem težih predmeta. Tempo povratka fizičkim aktivnostima zavisi od vrste operacije, eventualne rekonstrukcije, dodatne terapije i individualnog oporavka.
Povratak svakodnevnom životu
Oporavak nakon operacije dojke nije isti kod svake žene. Nekome je potrebno više vremena da se vrati poslu i fizičkim aktivnostima, dok se druge osobe oporavljaju brže.
Grudne proteze, specijalizovani grudnjaci, postoperativno rublje i medicinski kupaći kostimi mogu olakšati određene svakodnevne situacije i pomoći da se žena oseća sigurnije u odeći koju želi da nosi.
Najvažnije je da proizvodi budu pravilno odabrani i prilagođeni fazi oporavka. Pre upotrebe proizvoda koji dolaze u kontakt sa operisanim područjem, naročito tokom ranog postoperativnog perioda, treba poslušati savet hirurga ili drugog zdravstvenog stručnjaka koji prati oporavak.
